گردشگری ادبی در پایتخت

توریسم ادبی چند صباحی‌است که در ایران برسرزبان‌ها افتاده و فعالان بخش گردشگری- البته آن دسته از فعالانی که تحصیلاتی آکادمیک در این زمینه دارند- با برگزاری همایش‌‌ها و جشنواره‌های گوناگون سعی در بسط آن دارند. این شاخه از گردشگری در کشور ما از قرن‌های قبل به شکل بازدید از مقابر ادبا و شعرا تجلی پیدا کرده و در اروپای سده ۱۹ و۱۸ نیز گردشگران، مسیری را که نویسندگان کلاسیک شرح داده‌بودند،دنبال می‌کردند.

 بعدها شاعران دوره رمانتیک چون بایرون و شلی الهام‌بخش سفر گردشگران شدند. در سال‌های اخیر این نوع گردشگری با گسترش تنوع و تعدد جاذبه هایش عمومیت بیشتری پیدا کرده است . امروزه جاذبه های گردشگری ادبی معمولا در سه شکل زیر دسته بندی می شوند :

 الف) اماکن خیالی: این نوع از جاذبه ها بیانگر تجلی فضای شعر ، نمایش نامه و یا رمان هستند .

 ب) اماکن واقعی : این نوع از جاذبه ها دارای ارتباط واقعی با خالق یک اثر هستند که معمولا محل زندگی ، تولد ، آفرینش اثر ، مرگ و یا محل دفن آنها می باشد . شناخته شده ترین آثار از این دست خانه پروین ، خانه نیما و … هستند .

 ج) اماکن دست ساز : این نوع جاذبه ها به عمد برای جذب گردشگران ساخته شدند . استودیو هری پاتر از جمله این جاذبه هاست که سالیانه صدها هزار گردشگر را در خود می پذیرد . در ایران اما بیشتر دسته دوم یعنی اماکن واقعی ، هدف مسافرت گردشگران ادبی را تشکیل می دهند و در این میان آرامگاه ها بیشترین حجم بازدید کنندگان را داراست .

تهران نشینان سال هاست فراموش کرده اند در شمال این شهر و در گران قیمت ترین اراضی منطقه شمیران گورستانی آرمیده که مدفن بزرگان و نامداران این کشور است .

کافی است خود را به میدان تجریش برسانید و در ابتدای خیابان دربند سراغ خیابان ظهیرالدوله را بگیرید که مابین تجریش و امامزاده قاسم است . این گورستان نام خود را از علی خان ظهیرالدوله به عاریت گرفته که از سیاستمداران عصر قاجار و داماد ناصرالدین شاه بود .

 وی در دوره مشروطه با تاسیس انجمن اخوت به مشروطه طلبان پیوست . علی خان ظهیرالدوله در سال ۱۳۰۳ در اثر سکته قلبی در باغ خود واقع در جعفرآباد شمیران در گذشت و در مجاورت باغ خود در قبرستان عمومی که بین تجریش و امامزاده قاسم واقع بود ، دفن گردید .

سابقا در این محل گورستان کهنه ای قرار داشت که بعدها خانقاه ظهیرالدوله به همین محل منتقل شد . پس از مرگ وی ، انجمن اخوت ، این قبرستان را محصور کرده و آن را قبرستان ظهیرالدوله نامیدند .

 با توجه به محبوبیت ظهیرالدوله نزد اکثر طبقات اجتماعی ، بسیاری از هنرمندان و دانشمندان وصیت کردند که در این آرامگاه دفن شوند . این رویه تا سال ۱۳۴۰ ادامه یافت و از آن پس دفن اموات در این مجموعه ممنوع شد و تنها در موارد خاص و محدود و با اجازه ویژه اجازه تدفین صورت می گرفت و آخرین تدفین در این آرامگاه در سال ۱۳۵۹ انجام شد . امروزه این آرامگاه مدفن ده ها تن از شعرا و هنرمندان و سیاستمدارانی است که روی در نقاب خاک کشیده اند . 

فروغ را در این جا به خاک سپرده اند . ملک­ الشعرای بهار هم در ظهیرالدوله آرمیده است . استاد برجسته موسیقی ، روح الله خالقی نیز برای خودش سنگ مزاری دارد . رهی معیری ، ایرج میرزا ، قمرالملوک وزیری ، درویش خان ، رضا محجوبی ، ابوالحسن صبا ، حسین یا­حقی ، داریوش رفیعی و … از دیگر مدفونان ظهیرالدوله هستند .

گردشگری ادبی در پایتخت

گردشگری ادبی در پایتخت

گردشگری ادبی در پایتخت

Please follow and like us:

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *